H ουσιαστική εφαρμογή της κοινοτικής Οδηγίας για την ενεργειακή απόδοση των κτιρίων (2002/91) ξεκινά στη χώρα μας με απαράδεκτη καθυστέρηση. Χαρακτηριστικό είναι πως βρισκόμαστε 8 χρόνια από την έκδοση οδηγίας, 5 χρόνια από την ημερομηνία υποχρέωσης ενσωμάτωσής της στην εθνική νομοθεσία και 2 χρόνια από το Ν.3661 που “ενσωμάτωσε” την Οδηγία με τη μορφή της απλής τρισέλιδης μετάφρασής της. Αισίως, διαθέτουμε πλέον Κανονισμό ενεργειακής Απόδοσης Κτιρίων και από 1ης Ιανουαρίου είναι υποχρεωτική η έκδοση Πιστοποιητικών Ενεργειακής Απόδοσης (ΠΕΑ) κατά την πώληση ακινήτων. Κυρίως όμως, η Ελλάδα εξακολουθεί να μη διαθέτει πιστοποιημένους Ενεργειακούς Επιθεωρητές, κάτι που υπονομεύει την ουσιαστική και αποτελεσματική εφαρμογή των προβλέψεων της Οδηγίας
στον κρίσιμο τομέα της εξοικονόμησης ενέργειας στα κτίρια.
Τα προβλήματα που εντοπίζουν οι Οικολόγοι Πράσινοι είναι τα εξής:
1. Ακατανόητη καθυστέρηση έναρξης διαδικασίας πιστοποίησης
Ακόμη και σήμερα δεν υπάρχει καμία ένδειξη για το χρόνο έναρξης των σεμιναρίων και τη διεξαγωγή των απαιτούμενων εξετάσεων μέσω των οποίων θα πιστοποιούνται οι μηχανικοί ενεργειακοί επιθεωρητές. Εάν η καθιέρωση του θεσμού έχει σκοπό τη σταδιακή ενεργειακή θωράκιση της χώρας, μόνο ειδικά εκπαιδευμένοι και πιστοποιημένοι μηχανικοί μπορούν να αναλάβουν αυτό το έργο.
2. Ο απαράδεκτος θεσμός του Προσωρινού Επιθεωρητή
Αντ’ αυτού, το Υπουργείο Περιβάλλοντος, Ενέργειας και Κλιματικής Αλλαγής καθιέρωσε το θεσμό του Προσωρινού Επιθεωρητή, παραχωρώντας άδειες με διάρκεια ενός έτους προκειμένου να ξεκινήσει η διαδικασία. Τα τυπικά (και όχι ουσιαστικά) προσόντα είναι η αποδεδειγμένη δεκαετής εμπειρία στη μελέτη και κατασκευή κτηριακών έργων. Αυτό βέβαια σε καμία περίπτωση δε διασφαλίζει την επιστημονική επάρκεια των Προσωρινών Επιθεωρητών για την απαιτητική δουλειά που καλούνται να επιτελέσουν. Επί πλέον μέσω της εδώ και δεκαετίες στρεβλής πραγματικότητας γύρω από τα επαγγελματικά δικαιώματα, μηχανικοί άσχετων ειδικοτήτων αποδεικνύουν τυπικά την εμπειρία τους χωρίς καν να έχουν διδαχθεί στις αντίστοιχες σχολές κάποιο σχετικό αντικείμενο. Πρόσθετο πρόβλημα αποτελεί ήδη το «εμπόριο υπογραφών» από μηχανικούς που πιστοποιηθήκαν μόνο και μόνο επειδή πληρούσαν τα τυπικά κριτήρια, και πλέον «πουλούν» τη σφραγίδα τους σε μηχανικούς που ασχολούνται με το αντικείμενο αλλά δεν έχουν δικαίωμα υπογραφής.
3. Ανεπάρκεια αριθμού επιθεωρητών.
Το ΥΠΕΚΑ έχοντας στα χέρια του πάνω από 6.000 αιτήσεις για «προσωρινούς» ενεργειακούς επιθεωρητές, έχει εγκρίνει μέχρι τώρα περιορισμένο μόνο αριθμό. Ενδεικτικό για τις καθυστερήσεις και την έλλειψη προετοιμασίας, είναι ότι η υποχρέωση Πιστοποιητικού Ενεργειακής Επιθεώρησης για μίσθωση τμημάτων κτιρίων (διαμερίσματα ή μεσαίοι και μικροί χώροι γραφείων), που προφανώς αφορά και το μεγαλύτερο όγκο πιστοποιήσεων, έχει αναβληθεί για τον ερχόμενο Ιούλιο.
Η Θεματική Ομάδα Ανθρωπογενούς Περιβάλλοντος αναγνωρίζοντας τη μεγάλη σημασία της Ενεργειακής Ταυτότητας Κτηρίων στη μακρά πορεία για την ενεργειακή βελτίωση του δομημένου περιβάλλοντος:
- Καλούμε το Τεχνικό Επιμελητήριο Ελλάδας και τους επί μέρους κλαδικούς συλλόγους μηχανικών, μακριά από συντεχνιακές λογικές, να επιλύσουν επί τέλους το χρόνιο πρόβλημα της επικάλυψης αντικειμένου των διαφορετικών ειδικοτήτων, που ευθύνεται σε μεγάλο βαθμό για την κακή κατάσταση του δομημένου χώρου.
- Καλούμε το Τεχνικό Επιμελητήριο Ελλάδας και το ΥΠΕΚΑ να επισπεύσουν όσο είναι δυνατόν την ορθή διαδικασία σεμιναρίων και εξετάσεων ώστε η χώρα να αποκτήσει ένα πιστοποιημένο και μόνιμο σώμα επιθεωρητών. Το ΙΕΚΕΜ-ΤΕΕ (κέντρο εκπαίδευσης του ΤΕΕ) κάνει εδώ και 3-4 χρόνια σεμινάρια για ενεργειακούς επιθεωρητές, στα οποία έχουν εκπαιδευθεί χιλιάδες μηχανικοί. Πέρα από τα παράπονα πολλών μηχανικών για το επίπεδο εκπαίδευσης και το κόστος παρακολούθησης, είναι σημαντικό να δοθούν πειστικές απαντήσεις γιατί αυτά τα σεμινάρια δεν λαμβάνονται καθόλου υπόψη για την πιστοποίηση Μόνιμων Επιθεωρητών, αλλά και γιατί παρουσιάζονταν στους μηχανικούς ως σεμινάρια ενεργειακών επιθεωρητών και υπόσχονταν πιστοποίηση.
- Τέλος Καλούμε το Τεχνικό Επιμελητήριο Ελλάδας και το ΥΠΕΚΑ, σε συνεργασία με τα πανεπιστήμια και τα πολυτεχνεία της χώρας, να υπερβούν τον εαυτό τους και να προχωρήσουν στη σύσταση Εθνικού Συμβουλίου Οικολογικής Δόμησης και στην υιοθέτηση ενός ελληνικού πρότυπου Συστήματος Περιβαλλοντικής Αξιολόγησης δομικών έργων. Ο Κανονισμός Ενεργειακής Αποδοτικότητας Κτιρίων είναι ένα πρώτο θετικό, αλλά δειλό βήμα. Η συνολική θεώρηση της διαδικασίας δόμησης από περιβαλλοντική σκοπιά είναι απαραίτητη.
